Türkiye Akkuyu Nükleer Santrali ile Ne Kazanacak?

Nükleer enerji Türkiye için gerekliliktir, demiştim dün. Büyüme hızımız, elektrik tüketimimiz dikkate alınınca nükleer enerji tek çıkar yol olarak karşımıza çıkıyor. Bugün ise, Mersin Akkuyu’da kurulması planlanan nükleer santral projesinden bahsedeceğim. Proje hakkında söylenecek birçok şey var. Özetlemek gerekirse, Akkuyu nükleer santrali başarısız bir proje olma yolundadır.

Akkuyu nükleer santrali bir yönden dünyada ilk ve tek olacak. Bir ülke sınırları içinde bulunup da, sahibinin bir başka ülke olduğu dünyanın ilk ve nükleer santralı olacak. İmzalanan anlaşmaya göre, kurulması planlanan 4800 MW gücündeki 2 reaktör, yardımcı tesisler, reaktörlerin üzerinde bulunduğu mülk ve üretilen elektriğin sahibi Rus şirketi olacak. Bu şirket sadece bu proje için Rusya devleti tarafından kurulacak ve hisseleri %100 Rusya’ya ait olacak. Hatta, Rusya istese dahi hisselerin %51’inden fazlasını Türk tarafına devredemeyecek anlaşma maddesine göre.

Türkiye şirketten kurulacak birinci ve ikinci ünitenin üreteceği elektriğin; % 70’ini, üçüncü ve dördüncü ünitelerin de; %30’unu 15 yıl boyunca kWsaat’i 12.35 ABD centi fiyatından alacak. 15 senenin ardından şirket elde ettiği karın %20’sini Türkiye tarafına aktaracak.

Şimdi biraz hesap yapalım. Elimizdeki veriler:

  • 4800 MW kurulu güç (4.800.000 KW),
  • 15 sene süreyle üretilen elektriğin %50’si 12.35 kW/h’den Türkiye’ye satılacak,
  • Nükleer santral için tahmin edilen %90 kapasite faktörü
  • Bir yılda toplam saat 8640
  • Santrali ortalama maliyeti 20 milyar ABD doları.

Rusya’nın 15 yıl boyunca üretilen elektriğin %50’sinin satışından elde edeceği kazanç aşağıdaki gibi:

0.1235 * 8640 * 4800000 * %50 * %90 * 15 = $34.572.096.000

Rusya için gerçekten karlı bir yatırım Akkuyu nükleer santrali. Fakat Türkiye için aynısı geçerli değil. Türkiye böyle bir projeden ancak ve ancak nükleer enerji teknolojisinin aktarımı ile karlı çıkabilirdi. Mevcut anlaşmada bu konular tam olarak netleşmemiş.

Santral esasen Rus mühendis ve işçileri tarafından çalıştırılacak. Kademeli olarak Türk mühendis ve işçilerinin de istihdam edileceğine dair bir iyi niyet maddesi mevcut anlaşmada. Fakat bunların niteliği ve sayısı hakkında bilgi yok.Yani Ruslar istedikleri takdirde nükleer enerjiyi bize öğretmeden santrali işletebilirler. Türkiye ise sadece pahalı nükleer elektriği ve ülke sınırları içerisinde bir nükleer santral bulundurma riskiyle kalır.

Aşağıda anlaşmadan bazı alıntılar var. Söylediklerimi belgesiyle
 destekliyorum:
1. Türk Tarafı, sahayı mevcut lisansı ve mevcut altyapısı ile birlikte bedelsiz olarak, NGS’ninsöküm sürecinin sonuna kadar Proje Şirketi’ne tahsis eder. Santralin kurulacağı ve Türkdevletine ait ilave arazi de Proje Şirketi’ne bedelsiz olarak tahsis edilir. Gerekli olursa, ProjeŞirketi, ilave arazi için Orman Fonu’na gerekli ödemeleri yapar.
5. Taraflar, Türk vatandaşlarının ücretsiz olarak eğitilmesinde ve NGS işletmegereksinimlerinde büyük ölçüde istihdam edilmesinde mutabakata varmışlardır. Sözkonusu eğitim, bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla, Türk Tarafı’na mali yük getirmeden sahada tam donanımlı simülatör kurulmasını da kapsar.
1. Türk Tarafı, Proje Şirketinin Enerji Piyasası Düze nleme Kurumu’ndan elektrik üretimi lisansı almasından sonraki otuz gün içinde, Ünite 1, Ünite 2, Ünite 3 ve Ünite 4 için sabit miktarlı elektriğin satın alınması amacıyla, TETAŞ’ın, Proje Şirketi ile ESA imzalamasını sağlar. 5. TETAŞ, Proje Şirketi’nden, ESA’da belirtildiği şekilde, NGS’de üretilmesi planlanan elektriğin sabit miktarını -Ünite 1 ve Ünite 2 için % 70’ini (yüzde yetmiş) ve Ünite 3 ve Ünite 4 için % 30’unu (yüzde otuz)- her bir güç ü nitesinin ticari işletmeye alınma tarihinden itibaren 15 (on beş) yıl boyunca 12.35 (on iki nokta otuz beş) Amerika Birleşik Devletleri (ABD) senti/kWh ağırlıklı ortalama fiyattan (Katma Değer Vergisi dahil değildir) satın almayı garanti eder.
3. Proje Şirketi, Rus Tarafı’nca yetkilendirilen şirketlerin doğrudan veya dolaylı olarak başlangıçta % 100 (yüzde yüz) hisse payı ile birlikte, Türkiye Cumhuriyeti kanunları ve düzenlemeleri kapsamında anonim şirket şeklinde kurulur.4. Rus Yetkili Kuruluşları’nın Proje Şirketi’ndeki toplam payları, hiçbir zaman %51’den (yüzde elli birden) az olmaz. Proje Şirketi’nin geride kalan azınlık hisselerinin dağıtımı, her zaman, ulusal güvenlik ve ekonomi konularında ulusal çıkarların korunması amacıyla Taraflar’ın rızasına bağlıdır. 

Türkiye Akkuyu Nükleer Santrali ile Ne Kazanacak?” üzerine bir yorum

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s